Tradycje

Tradycje regionalne i folklor podtrzymywane są dzięki kołom gospodyń wiejskich, artystom, twórcom, zespołom ludowym oraz rzemieślnikom działającym w sołectwach Gminy Alwernia.

Działają prężnie w upowszechnianiu kultury i tradycji polskiej wsi oraz w krzewieniu folkloru. Mówią gwarą, odśpiewują przyśpiewki i piosenki związane z życiem na wsi, przygotowują regionalne potrawy, wykonują rękodzieło ludowe: hafty, kwiaty bibułkowe, szydełkowe robótki.

Swoimi umiejętnościami chwalą się na dożynkach, imprezach sołeckich, gminnych, czy regionalnych. Biorą udział w kiermaszach świątecznych, wystawach rękodzieła, konkursach kulinarnych kultywując i promując zanikające już tradycje, aby zachować je dla następnych pokoleń. Na przeglądach regionalnych i ogólnopolskich, odnoszą sukcesy rozsławiając i promując naszą Małą Ojczyznę. Są to:

Koła Gospodyń Wiejskich:
w Grojcu, Kwaczale, Mirowie, Nieporazie, Okleśnej i Regulicach.
Kultywują gwarę, odśpiewują przyśpiewki i piosenki związane z życiem na wsi, przygotowują regionalne potrawy, wykonują rękodzieło ludowe: hafty, kwiaty bibułkowe, szydełkowe robótki.

 

 

 

 


Grupa Twórcza „Millenium”
 
skupia twórców i artystów ludowych reprezentujących gawędziarstwo, rzeźbę, malarstwo, rękodzieło, bibułkarstwo, garncarstwo, fotografię.  sok.alwernia.pl

Rzemiosło -
Pracownia Rzeźby Ręcznej i Galeria "Drzewiej"
 Edward i Zofia Góreccy, Poręba Żegoty ul. Przy Galerii 2, tel. 12 283 30 45 www.drzewiej.pl

 

Stowarzyszenie Krzewienia Kultury Ludowej Teatr "Tradycja" z Okleśnej.
Stowarzyszenie liczy kilkadziesiąt osób, skupia artystów ludowych oraz artystów amatorów. Teatr posiada grupy śpiewacze: żeńską i męską oraz teatralne: dorosłych i dzieci. Inspiracją do działalności jest pasja kultywowania tradycji teatralnych i artystycznych gminy.
Teatr Tradycja występuje na estradach, na dożynkach, imprezach gminnych,  średnio 40 razy w roku, zdobywając liczne nagrody i wyróżnienia. Repertuar stanowią  piosenki, kabarety oraz widowiska z miejscowymi obrzędami od Bożego Narodzenia do Wielkanocy, jak również obrzędami "Majówki" i "Kalwaryjki". Teksty przedstawień i występów oparte są na podstawie tych zapamiętanych przez najstarszych mieszkańców gminy. http://new.teatrtradycja.pl/

 

Zespół Pieśni i Tańca "Krakowiaczek" z Grojca
Zespół pielęgnuje tradycje i prezentuje piękno kultury ludowej wielu polskich regionów a przede wszystkim regionu krakowskiego. Ma już liczne osiągnięcia i uczestniczył w wielu festiwalach m.in. w Bułgarii, Francji, Nowym Sączu, Łoniowej, Wygiełzowie.
http://www.naszgrojec.net.pl/

Kulinaria

 

 

Kuchnia polska ze względu na burzliwą historię dziejów, jest bardzo różnorodna. Rodzima tradycja kulinarna, na przestrzeni wieków, ulegała wpływom  innych kultur. Mimo to, dzięki przywiązaniu do własnych korzeni i podtrzymywaniu tradycji w regionalnych kuchniach ludowych oraz w zaciszu niektórych domów, polska kultura kulinarna zdołała przetrwać próbę czasu.

Zauważalne obce wpływy to - z kuchni włoskiej - wzbogacenie diety o warzywa i przyprawy, z kuchni francuskiej - urozmaicanie jadłospisu i nowe techniki gotowania i przygotowania potraw (blanszowanie, zapiekanie, faszerowanie) oraz wpływ orientu m.in. stosowanie przypraw korzennych i bakalii.

W Małopolsce, stanowiącej kiedyś część Galicji, zauważalne są ponadto wpływy kuchni austriackiej (sernik po wiedeńsku), węgierskiej (gulasz) czy ukraińskiej (barszcz ukraiński). 

W Gminie Alwernia, z racji swego położenia, tradycje kulinarne są charakterystyczne dla kuchni krakowskiej Regionu Małopolski.  Najważniejszą pozycją w jadłospisie był chleb. Jadano również kasze, przede wszystkim gryczaną, jaglaną i jęczmienną. Jedzono bardzo dużo warzyw: groch, kapustę, cebulę, pietruszkę. Potrawy przyprawiano koprem i czosnkiem. Z mięsa jadano głównie wieprzowinę i drób. Najczęściej je pieczono, czasem duszono lub gotowano. Jadano także wędliny: kiełbasy, kiszki nadziewane kaszą, szynki. Jedzono dużo nabiału, jaj, serów. Ser wykorzystywano ponadto do ciast, pierogów.

Zwyczajowe potrawy w Gminie Alwernia to m.in. flaczki z kaszą, parzybroda oraz pieczone ziemniaki przygotowywane na ognisku, czyli „Ziemniaki po cabańsku”.

Od najdawniejszych czasów przepisy kulinarne były przekazywane z pokolenia na pokolenie przede wszystkim ustnie, dziewczęta pomagające swoim matkom uczyły się od nich sposobów przygotowywania jedzenia. Podstawą kuchni było gospodarstwo domowe, kupowano jedynie sól i przyprawy. Spożywano to, czego dostarczyło pole, ogród warzywny, sad, obora, kurnik, jak również grzyby i owoce leśne i ryby z rzeki lub stawu.

Panie z Koła Gospodyń Wiejskich w Gminie Alwernia, które kultywują dawne tradycje i chcą je zachować dla następnych pokoleń, podzieliły się z nami przepisami na potrawy, które przygotowywały ich babcie i mamy i nadal są przygotowywane w ich domach, na co dzień i od święta. Można je unowocześnić o składniki dostępne obecnie, aby sprostały naszym smakom i przyzwyczajeniom kulinarnym.

Mamy nadzieję, że przepisy te zawarte w publikacjach "SMAKI ALWERNI" (2014r.), i "Przepisy kulinarne z Regulic i Nieporazu (2014)” to swoiste książki kucharskie, oferujące gotowe receptury, a zaprezentowane potrawy posmakują i będę gościły na naszych stołach, dzięki czemu nasza lokalna tradycja będzie kultywowana nadal i nie pójdzie w zapomnienie.

Tradycyjne potrawy

 

 

 

"Mirowska parzybroda" KGW z Mirowa (przepis)
zarejestrowana i wpisana na Listę Produktów Tradycyjnych.

 

"Mirowska Parzybroda"

Do tej pory kulinarnym produktem tradycyjnym Ziemi Chrzanowskiej były "Ziemniaki po Cabańsku" (przepis).

"Ziemniaki po cabańsku"

Obecnie dołączyły do nich trzy produkty zarejestrowane i wpisane na Listę Produktów Tradycyjnych. Są nimi: "Parzybroda po Mirowsku" z Gminy Alwernia a także z gmin sąsiedzkich - "Buchta Bolęcińska",  i "Trzebińskie Hulajdy".

Kolejne produkty z terenu Gminy Alwernia, które zostały zgłoszone do Listy Produktów Tradycyjnych i czekają na rejestrację to: "Krówka Regulicka" z KGW Regulice i "Nalewka Bogatego Chłopa" z KGW Kwaczała

"Krówka Regulicka"                                   "Nalewka Bogatego Chłopa"

Lista Produktów Tradycyjnych jest prowadzona przez Ministerstwo Rolnictwa. Prawo do wpisania na nią mają produkty charakteryzujące się ugruntowaną metodą wytwarzania. Ich jakość lub wyjątkowość musi wynikać ze stosowania tradycyjnych sposobów przygotowania. Tradycja przyrządzania nie może być krótsza niż 25 lat.
Lista zawiera 1521 pozycji z całego kraju, z czego z Małopolski pochodzą 164 a z Powiatu Chrzanowskiego 4.

Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Więcej...